Nakon Foče u BiH, i u Plužinama u Crnoj Gori održana je javna rasprava na kojoj je predstavljen nacrt Studije uticaja na životnu sredinu za izgradnju hidroelektrane “Buk Bijela”, jednog od najvećih planiranih energetskih projekata u regionu.
Investitori, elektroprivrede Republike Srpske i Srbije, projekt vide kao važan korak ka jačanju proizvodnje “zelene energije”, dok lokalne vlasti u Foči u njemu prepoznaju značajnu razvojnu priliku.
Planirano jezero dugo više od 11 kilometara
Prema projektnim podacima, akumulaciono jezero hidroelektrane “Buk Bijela” trebalo bi biti dugo oko 11,5 kilometara, sa zapreminom od gotovo 16 miliona kubnih metara vode.
Planirana brana imala bi dužinu po kruni od 187 metara i visinu od 57 metara, čime bi ovaj projekat postao jedan od najvećih infrastrukturnih zahvata u ovom dijelu regije.
Ekolozi upozoravaju na moguće posljedice
Ekološki aktivisti s obje strane granice izražavaju zabrinutost zbog mogućih dugoročnih posljedica po prirodu i lokalno stanovništvo.
Posebno upozoravaju na potencijalno ugrožavanje kanjona rijeke Tare, kao i na negativan utjecaj na biodiverzitet rijeke Drine i njenih pritoka.
– Riba mladica, čije je stanište ovdje zastupljeno s oko 40 posto ukupne populacije, mogla bi biti potpuno uništena u roku od deset godina nakon formiranja akumulacije – upozorava Vuk Ivković iz Crnogorskog društva za ekologiju.
Stručnjaci tvrde: Utjecaj neće biti veći nego kod HE “Piva”
S druge strane, članovi stručnog tima koji rade na studiji ističu da hidrološki modeli ne ukazuju na značajne negativne promjene.
Prema njihovim navodima, utjecaj hidroelektrane “Buk Bijela” bio bi sličan onome koji već decenijama postoji nakon izgradnje hidroelektrane “Piva”.
– Ne očekuje se dodatno ugrožavanje toka Tare niti turizma, jer rafting aktivnosti ostaju nepromijenjene – rekao je Danilo Mrdak, profesor Prirodno-matematičkog fakulteta u Podgorici.
Sličan stav iznijele su i lokalne vlasti u Plužinama.
– Nakon više od 40 godina, na tom prostoru razvijen je park prirode Piva, što pokazuje da projekat nije imao negativne posljedice kakve se danas spominju – istakao je predsjednik opštine Plužine Slobodan Delić.
Investitori najavljuju mjere zaštite okoliša
Iz Elektroprivrede Republike Srpske navode da su planirane mjere za očuvanje prirodnih resursa, uključujući i zaštitu ribljeg fonda.
– Predviđena je izgradnja mrestilišta za mladicu i pastrmku, što je jedan od uslova za dobijanje ekološke dozvole – rekao je Goran Ninković, direktor Direkcije za investicije ERS-a.
U Elektroprivredi Srbije i Vladi Republike Srpske ističu da se projekat realizuje u skladu s međunarodnim standardima, te da se uskoro očekuje izdavanje ekološke dozvole.
Investicija od 250 miliona eura
Kamen temeljac za izgradnju hidroelektrane “Buk Bijela” položen je prije pet godina, a ukupna vrijednost investicije procjenjuje se na oko 250 miliona eura.
Projekat finansiraju elektroprivrede Republike Srpske i Srbije, a njegov završetak bi mogao imati značajan utjecaj na energetsku stabilnost i razvoj ovog dijela regiona, izvijestio je RTRS.
