Svjetski dan zaštite životne sredine je idealna prilika da se još jednom naglasi koliko je važna borba protiv klimatskih promjena, ali i da se istaknu neki uspješni primjeri. Program finansiranja zelene ekonomije zapadnog Balkana (WB GEFF) Evropske banke za obnovu i razvoj (EBRD) kreiran je sa ciljem da doprinese zaštiti okoline kroz bolju i efikasniju upotrebu energije.
Dosadašnje ulaganje u vrijednosti od 8 miliona eura u projekte kojima se pospješuje energetska efikasnost u domaćinstvima uštedjelo je 7 miliona kWh energije i rezultiralo smanjenjem emisije preko 2,5 miliona kg CO2 na godišnjem nivou.
Tema ovogodišnjeg Dana zaštite životne sredine je zagađenje zraka. Projekat WB GEFF je postigao značajne rezultate na ovom polju: ostvarena ušteda jednaka je količini utrošene energije na grijanje za preko 500 domaćinstava ili 1.600 automobila uklonjenih sa ulice svake godine.
Devedeset dva procenta svjetske populacije ne diše čist zrak, a zagađenje zraka je posebno značajan problem u zemljama Balkana. Svjetski dan zaštite životne sredine 2019. godine podstiče kompanije, zajednice i pojedince da zajedno istraže kako obnovljiv izvori energije i zelene tehnologije mogu poboljšati kvalitet zraka na globalnom nivou.
Aktivnosti EBRD-a uključuju angažovanje lokalnih zajednica. Preko lokalnih partnerskih finansijskih institucija, program osigurava sredstva za finansiranje visoko energetski efikasnih tehnologija u okviru stambenog sektora, uz finansijski podsticaj Evropske unije do 20%. Finansijski podsticaji su dostupni nakon što klijent odabere tehnologiju iz Tehnološkog sektora, finansira kupovinu tehnologije kreditom partnerske banke i EBRD potvrdi da je kupljena tehnologija instalirana.
Svako domaćinstvo može da doprinese efikasnijem korištenju energije, a time i smanjenju nivoa zagađenja zraka. Instalacijom energetski efikasnih rješenja kao što su moderni prozori i vrata, sistemi za grijanje/hlađenje i sistemi za izolaciju, domaćinstva mogu značajno smanjiti svoj uticaj na okolinu i istovremeno uštediti novac.
Iako WB GEFF postoji tek oko godinu i po dana, program je već finansirao skoro 1.500 porodica sa područja zapadnog Balkana, potvrđujući da postoji značajna potreba za zelenim kreditiranjem.
U svojim nastojanjima da informacije o energetski efikasnim tehnologijama budu dostupne svim vlasnicima stambenih objekata, program uspješno koristi EBRD-ov inovativni, ali jednostavni Tehnološki selektor. Ova online platforma sadrži 13 kategorija sa preko 18.000 energetski efikasnih proizvoda koji su odobreni za finansiranje, a koji se nalaze u ponudi preko 4.500 prodajnih mjesta širom zapadnog Balkana. Lista proizovda i prodavača svakog je mjeseca sve duža.
Obzirom da je WB GEFF prvi program za finansiranje energetske efikasnosti u domaćinstvima zapadnog Balkana koji provodi EBRD, vrlo je značajno što Svjetski dan zaštite životne sredine možemo obilježiti tako pozitivnim rezultatatima.
EBRD GEFF program je realizovan zahvaljujući podršci Evropske Unije (EU), Ministarstva finansija Austrije (BMF) i Investicionog okvira za Zapadni Balkan (WBIF), u saradnji sa Sekretarijatom Energetske zajednice (ECS).