Vlada Federacije BiH je na prijedlog Federalnog ministarstva finansija, na sjednici u četvrtak u Sarajevu, utvrdila Prijedlog Budžeta FBiH za 2023. godinu i Prijedlog zakona o izvršenju budžeta, koji će po hitnom postupku biti upućeni u parlamentarnu proceduru.
Predloženi budžet Federacije BiH za narednu godinu iznosi 6.725.847.563 KM, te je u odnosu na 2022. godinu veći za 1.128,2 miliona KM, odnosno za 20,1 posto.
Kako je obrazložilo Federalno ministarstvo finansija, strukturu predloženog budžeta FBiH za 2023. godinu karakterizira rast poreznih prihoda, posebno prihoda iz doprinosa za penzijsko i invalidsko osiguranje, te prihoda od indirektnih poreza. Na drugoj strani, planiran je porast iznosa budžetskih rashoda, kamata i izdataka za nabavku stalnih sredstava uz smanjenje kapitalnih transfera. Iako su revidirane projekcije prihoda povoljne i optimistične, istaknuto je, da je uz smanjenje primitaka od finansijske imovine i zaduživanja značajan iznos sredstava predviđen za otplate dugova u odnosu na prethodnu fiskalnu godinu.
Ukupni prihodi od poreza projicirani u Budžetu FBiH za 2023. godinu iznose 4.843,6 miliona KM i u odnosu na prethodnu godinu veći su za 21,7 posto. Posebno se to odnosi na prihode koji se prikupljaju iz doprinosa za penzijsko i invalidsko osiguranje, koji su planirani u iznosu od 2.683,1 miliona KM i prihode od indirektnih poreza sa jedinstvenog računa koji su planirani u ukupnom iznosu od 2.077,2 miliona KM. Neporezni prihodi, tekući transferi i donacije planirani su u iznosu od 607,2 miliona KM, što je za 23,3 posto više u odnosu na prethodni budžet.
Primici od finansijske imovine i zaduživanja i razgraničeni prihodi, predloženim budžetom FBiH planirani su u ukupnom iznosu od 1.074,7 miliona KM.
Tekući transferi i drugi tekući rashodi planirani su u iznosu od 4.558,1 milion KM i veći su za 22 posto u odnosu na 2022. godinu. Pojedinačno posmatrano, najveće povećanje se odnosi na isplatu penzija po više različitih zakonskih osnova i to za 665 miliona KM.
Tekući transferi pojedincima planirani su u iznosu od 3.777,4 miliona KM i veći su za 23 posto u odnosu na Budžet FBiH za 2022. godinu. Dakle, najznačajnije povećanje se odnosi na transfer Federalnom zavodu za PIO, s obzirom na očekivanu stopu redovnog usklađivanja penzija, te vanrednog povećanja najnižih penzija od novembra 2022. godine za 5 posto. Za isplatu penzija planiran je iznos od 2.686,5 miliona KM što je za 536,5 miliona KM više u odnosu na prethodnu godinu.
Zatim, transfer za lica sa invaliditetom – neratni invalidi, planiran je u iznosu od 160 miliona KM, što je za 18 miliona KM više u odnosu na 2022. godinu.
Potom, na razdjelu Federalnog ministarstva rada i socijalne politike za provođenje Zakona o roditeljima njegovateljima u FBiH planirano je 28 miliona KM, što je povećanje za 10,5 miliona KM, dok transfer za provođenje Zakona o materijalnoj podršci porodicama sa djecom u FBiH iznosi 106 miliona KM i predstavlja povećanje za 56 miliona KM u odnosu na fiskalnu 2022. godinu.
Također, Federalnom ministarstvu za pitanja boraca i invalida odbrambeno-oslobodilačkog rata planirano je veće izdvajanje finansijskih sredstava za isplate penzija ostvarenih na osnovu Zakona o prijevremenom povoljnijem penzionisanju branilaca odbrambeno-oslobodilačkog rata u iznosu do 22,2 miliona KM. Tekući transfer za invalidnine planiran je u iznosu od 278 miliona KM i veći je za 6,3 miliona KM.
Podsticaj za poljoprivredu planiran je u iznosu od 160 miliona KM, na razdjelu Federalnog ministarstva poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva, što je povećanje subvencija privatnim preduzećima i poduzetnicima za 54 miliona KM u odnosu na prethodnu godinu.
U okviru tekućih transfera drugim nivoima vlasti i fondovima planiran je novi transfer za projekat – Podrška Evropske unije BiH u cilju ublažavanja negativnog socio-ekonomskog uticaja energetske krize u iznosu od 90,4 miliona KM. Budžetski korisnici koji su zaduženi za implementaciju ove pomoći su Federalno ministarstvo razvoja, poduzetništva i obrta, Federalno ministarstvo prostornog uređenja i Federalno ministarstvo rada i socijalne politike.
Izdvajaju se i dva planirana tekuća transfera Federalnog ministarstva zdravstva, i to prema Zavodu za zdravstveno osiguranje i reosiguranje FBiH u iznosu od 33,5 miliona KM, što je povećanje za 5 miliona KM, te u svrhu biomedicinski potpomognute oplodnje u iznosu od 10 miliona KM.
Nastavljena je podrška Vlade za stambene kreditne linije putem Union banke usmjerene za mlade, kao i subvencije prema JP Elektroprivreda BiH po osnovu subvencija troškova električne energije za najugroženije kategorije stanovništva.
Između ostalog, planirane su subvencije privatnim preduzećima i poduzetnicima u iznosu od 178 miliona KM, što je za 57,6 miliona KM više u odnosu na prethodni budžet.
Planirani kapitalni transferi u Budžetu Federacije BiH za 2023. godinu iznose 269,7 miliona KM.
Kada je riječ o nabavci stalnih sredstava u obliku prava, planiran je i Projekt izgradnje Palate pravde Federacije BiH u iznosu od 3,5 miliona KM.
Izdaci za otplate dugova su planirani u iznosu od 1.122,5 miliona KM i veći su za 273,3 miliona u odnosu na iznos u prethodnom budžetu. Pored navedenog, planiran je i ostvareni suficit iz ranijeg perioda u iznosu od 200 miliona KM.
U obrazloženju budžeta Federalno ministarstvo finansija, između ostalog, navelo je da je projekcije prihoda i primitaka za 2023. godinu izradilo u skladu sa projekcijama makroekonomskih indikatora za 2023. godinu, Direkcije za ekonomsko planiranje BiH i projekcijama prihoda Odjeljenja za makroekonomsku analizu UIO BiH.
Federalno ministarstvo finansija, između ostalog, istaklo je u obrazloženju da je jedan od principa i ključnih prioriteta pri planiranju budžetskih sredstava za narednu fiskalnu godinu, bilo osiguranje stabilnosti u isplatama penzija, boračkih i socijalnih naknada, te drugih davanja predviđenih Budžetom Federacije BiH.
