Naftna industrija Srbije (NIS) zaustavila je proces prodaje svojih zavisnih preduzeća u regiji nakon što su američke sankcije pogodile kompanije povezane s ruskim energetskim sektorom.
NIS, čiji je većinski vlasnik ruski Gasprom njeft, posjeduje podružnice u Rumuniji, Bugarskoj i Bosni i Hercegovini. Sve tri zemlje sada su pogođene potpunim prekidom poslovanja, blokadom računa i zatvaranjem benzinskih stanica, prenosi agencija Beta.
Bosna i Hercegovina: 42 pumpe i 500 radnika pogođeno
U Bosni i Hercegovini NIS je poslovao putem kompanija NIS Petrol Banja Luka i G-Petrol Sarajevo, koje su imale 42 benzinske pumpe i zapošljavale oko 500 radnika.
Banke su zatvorile njihove račune, a međunarodna plaćanja su blokirana. Isporuke iz Rafinerije Pančevo obustavljene su već više od deset dana, što je praktično paralizovalo poslovanje.
Rumunija i Bugarska – blokade i gubici
U Rumuniji, NIS posluje kroz kompaniju NIS Petrol S.R.L., koja ima 19 benzinskih stanica pod brendom Gazprom. Od 9. oktobra, sve finansijske transakcije su zaustavljene, a poslovanje potpuno blokirano.
Slična je situacija i u Bugarskoj, gdje NIS upravlja mrežom od 23 benzinske pumpe. I tamo su bankarski računi zatvoreni, isporuke goriva obustavljene, a rad stanica prekinut.
Podaci pokazuju da NIS-ove podružnice u Rumuniji i Bugarskoj već bilježe velike gubitke – 160 miliona eura u Rumuniji i 90 miliona eura u Bugarskoj.
Gubici prelaze 350 miliona eura
Sva NIS-ova zavisna preduzeća u regionu već posluju s minusom, koji je počeo rasti prije dvije godine, kada je Evropska unija počela pojačavati sankcije protiv ruskog energetskog sektora, uključujući i Gazprom.
Prema trenutnim procjenama:
- gubici u Rumuniji i Bugarskoj iznose po 30–35 miliona eura,
- u Bosni i Hercegovini oko 50 miliona eura,
- dok će ukupni poslovni minus NIS-a zbog sankcija dostići 350–360 miliona eura.
Prodaja zaustavljena – sudbina kompanija neizvjesna
NIS je još 2023. godine pokrenuo proces prodaje svojih podružnica u regionu, ali su američke sankcije sada taj postupak potpuno zaustavile.
Iako su pregovori s potencijalnim kupcima bili u toku, blokade računa i zabrana međunarodnih transakcija onemogućili su nastavak procesa.
Sudbina ovih poduzeća ostaje neizvjesna, dok finansijski pritisak na NIS i njegovog većinskog vlasnika – Gazprom njeft – i dalje raste.