- Grupacija EIB je ugovorila finansiranje u iznosu od 88 milijardi eura za preko 900 projekata sa uticajem u ključnim oblastima politike kao što su transportna infrastruktura i urbana mobilnost, energetika i vodosnabduevanje, digitalizacija, nove tehnologije, zdravstvo, pristupačno stanovanje, obrazovanje i podrška MSP
- Rekordnih 49 milijardi eura uloženo je u zeleno finansiranje
- Više od 21 milijarde eura uloženo je u energetsku sigurnost
Tokom 2023. godine grupacija Evropske investicione banke (EIB) potpisala je nove ugovore o finansiranju vrijedne gotovo 88 milijardi eura za projekte u oblastima prioriteta EU politike, uključujući klimatsko djelovanje, održivu infrastrukturu i zdravstvo.
„Grupacija EIB sprovodi prioritete EU širom Evrope: jačanje evropske konkurentnosti i liderstva EU u zelenim tehnologijama, kao i pomoć u obezbjeđivanju sigurnije budućnosti ljudima u Uniji i širom svijeta”, rekla je predsjednica EIB-a Nađa Kalvinjo.
„Grupacija je ispunila svoja obećanja. Ostvarila je i premašila svoje ciljeve u pogledu niza ključnih prioriteta EU. To će proizvesti opipljive koristi za sve nas, od bezbjednije vode za piće do unaprijeđenog javnog prevoza, od boljeg pristupa vakcinama do veće pokrivenosti 5G mobilnom mrežom; od otvaranja novih radnih mjesta i povećanja konkurentnosti do energetske sigurnosti i efikasnosti,” dodala je.
Sa 349 milijardi eura zelenih investicija mobilisanih od 2021. godine, Grupacija je na dobrom putu da postigne cilj da do kraja decenije uloži do hiljadu milijardi eura u zeleno finansiranje. Direktno finansiranje klimatskog duelovanja i održivosti životne sredine povećano je sa 38 milijardi (koliko je iznosilo 2022. godine) na 49 milijardi eura.
Tokom 2023. godine više od 21 milijarde eura banka je plasirala za reailzaciju inicijative REPowerEU, s ciljem da se smanji zavisnost Evrope od fosilnih goriva i ubrza zelena tranzicija. Kapacitet proizvodnje električne energije za koji su obezbijeđena finansijska sredstva moći će da snabdjeva 13,8 miliona domaćinstava.
U godini koju je obilježila rastuća nestabilnost širom svijeta, EIB Global, namjenski ogranak Grupacije za investicije van EU, obezbijedio je 8,4 milijarde eura za projekte, od čega je gotovo polovina usmjerena ka najmanje razvijenim zemljama. U cjelini posmatrano, finansiranje koje je obezbijedio EIB Global u okviru inicijative EU Globalna kapija već je mobilisalo investicije vrijedne 27 milijardi eura, u skladu sa planom da do 2027. godine dostignu 100 milijardi eura. Pored gotovo dvije milijarde eura pomoći Ukrajini otkako je počela ruska invazija, banka je 2023. godine osnovala fond EU4U koji podržavaju države članice i Evropska komisija radi daljeg jačanja ekonomske otpornosti i obnove Ukrajine.
Grupacija EIB uložila je 19,8 milijardi eura u inovacije i 20 milijardi eura za podršku malim i srednjim preduzećima i preduzećima srednje kapitalizacije. To su u velikoj mjeri omogućila ulaganja Evropskog investicionog fonda, dijela Grupacije EIB specijalizovanog za finansiranje rizika, koji je prošle godine ugovorio investicije od gotovo 15 milijardi eura. To uključuje milijardu eura u okviru inicijative Evropski tehnološki prvaci sa ciljem povećanja broja start-up preduzeća u oblasti najnovijih tehnologija i unaprijeđenja konkurentnosti Evrope. Među ostalim investicijama za podršku inovacijama, Grupacija EIB finansirala je i 19 projekata vještačke inteligencije. „U vrijeme nepovoljne situacije za investiranje, Grupacija EIB je spremna da odigra svoju kontracikličnu ulogu, dopunjujući budžet EU i podržavajući države članice EU i naše ekonomije, odgovarajući na jaku tražnju širom Evrope, naročito privatnog sektora,” rekla je predsjednica Kalvinjo.
„Međutim, znamo da izazovi sa kojima se suočavamo iziskuju još veće napore, i možemo pomoći Evropi da realizuje svoje planove. Samo ove sedmice, Grupacija EIB najavljuje nove projekte u Švedskoj, Rumuniji, Italiji, Španiji, Francuskoj, Poljskoj, Litvaniji i Bugarskoj kako bi podržala nove zelene tehnologije, od stanica za punjenje električnih vozila do željeznica, zelene proizvodnje čelika i solarnih rješenja.”
Očekuje se da finansiranje Grupacije iz 2023. godine podrži investicije u vrijednosti od oko 320 milijardi eura, dopre do 400.000 preduzeća i podrži 5,4 miliona radnih mjesta. Više od 45% finansijskih sredstava koje je Grupacija obezbijedila unutar EU posvećeno je podršci kohezionim regionima, pri čemu je 20% usmjereno za manje razvijene regione u EU, u kojima je bruto domaći proizvod po glavi stanovnika ispod 75% prosjeka EU. Pregled svojih rezultata za 2023. godinu raščlanjen po zemljama Grupacija će objaviti 1. februara 2024. godine.
„Grupacija EIB donosi vrijednost svakoj zemlji i svakom sektoru privrede EU. Dajemo snažan doprinos inovacijama, inkluziji, ekonomskoj sigurnosti i konkurentnosti na našem kontinentu i vodimo računa da svuda uspostavljamo partnerske odnose kako bismo povećavali uticaj našeg zajedničkog rada,” rekla je predsjednica Kalvinjo.
